U bent hier

Fons blogt... - mei 2016

Toen ik het recent rapport over het personeelsverloop in België in 2015 van Securex las, schoot er van alles door mijn hoofd. Niet dat de resultaten me bij verrassing nemen, wel blijf ik verbaasd dat de rigiditeit op de arbeidsmarkt zo hard ingebakken zit in ons sociaal bestel en dat de kloof tussen insiders en outsiders moeilijk overbrugbaar blijkt. Slechts één op 20 werknemers veranderde vorig jaar immers vrijwillig van werkgever. Het personeelsverloop is sedert 2007 nog nooit zo minimaal geweest.

Werknemers voelen zich vandaag bijzonder onzeker… De aanhoudende economische laagconjunctuur, de al bij al beperkte banengroei, de toenemende automatisering en robotisering, de economische transformaties,… doen werknemers zich afvragen of ze wel beter af zijn door voor een nieuwe werkgever te kiezen… En als ze het al zouden willen worden ze geconfronteerd met het systeem van de gouden kooi die de werknemer met een vast contract en de bijhorende elementen mbt cao-voordelen, anciënniteit, groepsverzekering, etc.. in de arbeidsorganisatie “vast houdt”, ook al zou hij elders meer passie in een job kunnen vinden. De gouden kooi wordt nog versterkt door de negatieve maatschappelijke perceptie ivm demotie, het gebrek aan een C2C-arbeidsmarkt die competenties zichtbaar maakt én valoriseert, het fel gefragmenteerd paritair overleg met tientallen paritaire comités en subcomités, sectorregelingen die enkel transities binnen de eigen sector faciliteren, edm. En dus verkiezen werknemers de vertrouwdheid van de huidige werkplek boven de (gepercipieerde) onzekerheid van een nieuwe…

Zo houden we de rigiditeit van de arbeidsmarkt evenwel in stand. Nieuwkomers kunnen niet instromen naar voor hen aantrekkelijke banen… Zittende medewerkers blijven letterlijk zitten zonder nieuwe of andere competenties of ontwikkelingsmogelijkheden aan te boren. Deze weinig optimale inzet van talenten en competenties verhindert groeikansen van bedrijven waardoor de kloof tussen insiders en outsiders versterkt wordt… De kip of het ei?

Misschien moeten we eerst het kippenhok aanpakken!

De moed ontbreekt ons immers om in ons sociaal bestel het paradigma van loopbaanzekerheid consequent én coherent in de plaats te stellen van het achterhaalde paradigma van de jobzekerheid. Deze paradigmashift moet mensen méér wendbaar én weerbaar maken op de “VUCA”-arbeidsmarkt. Zeker indien deze herinrichting van het bestel, het kippenhok, gepaard gaat met een grootschalig Keynesiaans leer-offensief, een competentiegericht loopbaanbeleid en de ombouw naar een cyaan organisatiemodel dat talenten koestert… Zo’n beleidskader kan het werknemersvertrouwen doen groeien… Want enkel meer vertrouwen zal ertoe leiden dat de arbeidsmarkt echt opveert en méér en méér werknemers de sprong zullen durven maken naar een nieuwe uitdaging.