U bent hier

Manager Steven - juni 2015

Ik kreeg uit Dubai een romantisch ontworpen kaartje om me veel sterkte toe te wensen en om een gelukkige ramadan te beleven, samen met mijn familie. Het gaf me een kriebelend gevoel. Wellicht hetzelfde gevoel dat wij oproepen als we kerstkaartjes op de bus doen naar mensen die Kerstmis niet onder de kerstboom vieren.

Ik voel als niet-moslim meer en meer het belang van de ramadan in de internationale zakenwereld. Het hele bedrijfsleven draait in die periode al heel vlug op een veel lager pitje. De bedrijven waarmee we samenwerken draaien op heel beperkte capaciteit, beslissingen en projecten worden uitgesteld, meetings kunnen niet plaatsvinden en telkens komt het magische woord ‘ramadan’ als verklaring.

Tijdens de ramadan krijgen we ook van al onze bedrijfskantoren uit de Arabische wereld boodschappen om ons op de hoogte te brengen van de andere werkuren. De meeste van onze Arabische bedrijfsbroeders houden het rond 15 uur voor bekeken op het kantoor en gaan terug naar huis om het avondmaal bij zonsondergang af te wachten.

In landen als Turkije moet elke werknemer meedelen aan zijn baas of hij al dan niet meedoet aan de ramadan. In ons kantoor in Istanbul was ik getuige van een verhitte discussie onder een aantal collega's. Enkele werknemers die niet participeerden, wilden ook een uur vroeger naar huis omdat ze tijdens de lunchperiode doorwerkten. Maar dat mocht niet volgens de moslims die wel de vastenreiniging ondergaan. De flexibele uurregeling is enkel weggelegd voor de echte moslims, aldus de praktiserende.

Ik was verrast te zien dat slechts de helft van ons Turks kantoor meedoet aan de ramadan. Blijkbaar zijn het vooral de minder opgeleide mensen en vooral arbeiders met de zwaarste arbeidsomstandigheden die plichtsgetrouw de hele dag niet eten of drinken. Voor mij is het niet te begrijpen dat een godsdienst mensen die aan machines staan bij weersomstandigheden van 35 à 40 graden kan opleggen om geen glas water te drinken. Dit is geen reiniging van je lichaam maar een vergiftiging van je eigen bloed, en dat zal ieder medisch onderzoek kunnen bewijzen. Een mens is toch geen kameel die dagen lang zonder drinken kan gelukkig zijn! Een mens is maar een mens, ook in de moslimlanden.

Zelf haatte ik als kind ons katholiek vasten hartstochtelijk, want dan moesten we vanaf Aswoensdag al onze koekjes en ons snoep in een doos bewaren tot het paaszaterdag was. De enige boodschap die ik van deze ‘genots’-lastering heb meegedragen in mijn leven nadat ik iedere keer met slecht geworden koekjes werd geconfronteerd op die verdoemde zaterdag: geniet van de goede dingen wanneer ze zich aanbieden, want de eerste moet nog komen uitleggen dat het paradijs lekkere deegkoekjes zal aanbieden.