Knelpuntberoepenlijst

De Studiedienst van VDAB publiceert elk jaar een knelpuntberoepenlijst. Knelpuntberoepen zijn beroepen waarvoor de invulling van de vacatures moeilijker verloopt dan voor de andere beroepen.

Wat houdt het in?

VDAB publiceert elk jaar een lijst met de knelpuntberoepen in Vlaanderen. Per beroep wordt aangegeven waarom het een knelpunt vormt. Er zijn drie mogelijke oorzaken:

  • Kwantitatief tekort: er zijn te weinig werkzoekenden beschikbaar op de arbeidsmarkt.
  • Kwalitatief tekort: er zijn werkzoekenden op de arbeidsmarkt die zich aanbieden, maar ze voldoen niet omwille van bijvoorbeeld een gebrek aan (de juiste) ervaring, slechte aansluiting onderwijs-arbeidsvloer,...
  • Specifieke arbeidsomstandigheden: werkzoekenden stellen zich niet beschikbaar voor vacatures omwille van de specifieke arbeidsomstandigheden.

Krapte op de arbeidsmarkt doet het aantal knelpuntberoepen toenemen

Corona houdt ons nu al bijna twee jaar lang in zijn greep. Door de diverse overheidsmaatregelen om de pandemie in te dijken werden we in de loop van 2020 en begin 2021 volop geconfronteerd met economische onzekerheid. Hierdoor was de vraag naar nieuwe werknemers zeer beperkt. Vanaf het voorjaar 2021 werden deze maatregelen geleidelijk en gedeeltelijk opgeheven. Als gevolg van deze versoepelingen zijn werkgevers vanaf april-mei 2021 opnieuw volop beginnen aanwerven waardoor we ons ondertussen op een zeer krappe arbeidsmarkt bevinden.

Dat het aantal knelpuntberoepen toeneemt in een krappe arbeidsmarkt zal niemand verwonderen. De oorzaak van het knelpunt ligt echter niet altijd (enkel) bij een tekort aan kandidaten. Dikwijls is het een combinatie van verschillende factoren die aan de basis ligt van de problematiek. De vraag naar competenties zoals klantvriendelijkheid, commercieel-technische kennis en talenkennis maakt het soms moeilijk om geschikte werknemers te vinden. Daarnaast vormen ook specifieke arbeidsomstandigheden zoals zwaar fysieke arbeid, weekend- en avondwerk, deeltijdse contracten of verloning vaak een struikelblok. De kloof tussen de verwachtingen van kandidaten en werkgevers is bovendien soms groot en bemoeilijkt een vlotte invulling van vacatures.

Ook met een stijgend aantal beroepen blijft de lijst van knelpuntberoepen een prioriteitenlijst van beroepen waarvoor werkgevers de grootste problemen ondervinden bij het invullen van hun vacatures. Dit wil echter niet zeggen dat alle vacatures voor niet-knelpuntberoepen zonder problemen in te vullen zijn, zeker niet in een krappe arbeidsmarkt zoals we die nu kennen.

Download:

Vorige edities vind je terug in het archief.

Naar een nieuwe versie van Competent: wat met de knelpuntberoepenlijst?

VDAB maakt de overgang naar een nieuwe versie van Competent, onze standaard van beroepen en competenties. Die overgang gebeurt in verschillende stappen.

Het stap voor stap omschakelen naar de nieuwe versie van Competent heeft gevolgen voor de lijst van knelpuntberoepen. De voornaamste reden hiervoor is dat de systemen waarbij burgers hun gewenste jobs en werkgevers hun vacatures moeten ingeven voorlopig blijven werken met de oude versie van Competent. De cijfergegevens hierover vormen de basis bij het bepalen van de jaarlijkse knelpuntenlijst. Daarom blijft de jaarlijkse lijst voorlopig de oude versie van Competent volgen. Deze lijst is de referentie, waarmee VDAB naar externen toe communiceert (pers, andere overheidsinstanties...). 

Om tegemoet te komen aan de noden van de toepassingen die de overstap al maakten, voerden we een bijkomende procedure in om knelpuntlabels in de nieuwe versie van Competent te voorzien.

Lees meer over de gevolgen voor de knelpuntberoepenlijst.